گونه‌های روایات تفسیری امام سجّاد(ع) در حوزه تعیین مصداق

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار علوم قرآن و حدیث دانشگاه الزهرا(س)

2 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشکده اصول دین قم

چکیده

بسیاری از روایات تفسیری ائمه اطهار(ع) در پی تفسیر آیات قرآن نیست، بلکه در پی تطبیق آن بر برخی از مصادیق آیه است. این در حالی است که عدم تفکیک حدود این روایات با روایاتی که درصدد تفسیر مفهوم آیه هستند، موجب شکل‌گیری پندارهای ناروا بر شیعه گشته است.
اهمیت جداسازی انواع این روایات، ضرورت تحقیق حاضر را روشن می‌سازد. در این مقاله پس از استخراج روایات تفسیری آن حضرت از مهمترین تفاسیر روایی شیعه و کتب حدیثی، سعی شده است گونه‌های آن روایات در بیان مصادیق آیات مورد بررسی قرار گیرد.
در نتیجه این تحقیق روشن شد که روایات تفسیری امام سجّاد(ع) در حوزه تعیین مصداق، به صورت کلّی شامل روایات تعیین کننده مصداق ظاهر و تعیین کننده مصداق باطن است و نوع اول خود به انواع مصداق ظاهری کامل، مصداق ظاهری اتمّ و مصداق عام تقسیم می‌شود. عامل مهم در شکل‌گیری این گونه روایات تفسیری امام سجّاد(ع) آن است که حضرت به دلیل شرایط حاکم بر عصر خویش سیاست تقیه را برگزیدند؛ اما این سیاست موجب نشد که از اعلام حقانیّت و جایگاه اهل بیت پیامبر(ص) غافل شوند. یکی از راهکارهای ایشان برای نشان دادن این حقانیّت، تطبیق آیات قرآن بر شرایط عصر و زمان خود و اهل بیت پیامبر(ص) است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Types of Exegetical Traditions of Imam Sajad Concerning the Applicability of Ayas

نویسندگان [English]

  • Soheyla JalaliKondori 1
  • Ozra Mythaghi 2
1 Assistant Professor of Quran and Hadith Sciences, Al-Zahra University
2 PhD student in Quranic and Hadith Sciences, Faculty of Religions, Qom
چکیده [English]

Many of Imams’ exegetical traditions are not about Quranic interpretation, but are about its comparison with some Aya’s applicability. This is while inseparability of these traditions in comparison with traditions that interpret ayas, created false assumptions about shia. Importance of isolating these traditions shows the necessity of this study that is about types of exegetical traditions of Imam Sajad in concerning the applicability of Ayas.
In this study, after extracting Imam Sajad’s exegetical traditions from the most authoritative traditional commentaries of shia including Bihar al-anvar, It has been tried to survey certain types of these traditions for explanation Ayas’ applicability.
It has been specified this study that exegetical traditions of Imam Sajad in concerning the applicability of Ayas generally consists of traditions that determine manifest and non-manifest application the first of which in its turn is divided into complete, most complete and general applications.
The main factor for this type of interpretation is that Imam Sajad chose "Taghiyah" policy because of conditions in his epoch, but this policy didn't cause him to neglect to declare the legitimacy and high standing of the Prophet’s Household.
One of his methods of showing this legitimacy is the adjustment of the Quran’s Ayas with his own and the Prophet’s Household contemporary conditions.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Imam Sajad
  • exegetical traditions
  • exegetical methods
  • Validity Determination
  • interpretation
  • implementation