مبانی تعامل مردم و حکومت از منظر تفسیر المیزان

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده معارف اسلامی و مدیریت دانشگاه امام صادق(ع)، تهران، ایران.

2 استاد دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

3 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

چکیده

تحول علوم انسانی از طریق جنبش نرم­افزاری و نظریه­پردازی، ضرورتی است که در سال­های اخیر مورد توجه قرار گرفته است. لازمه این تحول، رجوع به منابع اصیل و ارزشمند قرآن و حدیث می‌باشد چرا که بر اساس کلام معصوم و آیات متعددی از قرآن کریم، اصول و مبانی کلیه علوم از قرآن کریم قابل برداشت است. استفاده روش­مند و اصولی از قرآن کریم برای نظریه‌پردازی در علوم انسانی نیز مسئله مهم دیگری است که باید به آن توجه ویژه­ای شود تا پژوهشگر در ورطه هولناک تفسیر به رأی و التقاط غوطه‌ور نشده و نظریه­ای به‌واقع برآمده از قرآن تدوین کند. هدف این مقاله کشف مبانی اسلامی تعامل مردم و حکومت است که با رویکرد کیفی و بر اساس روش دلالت‌پژوهشی در تفسیر شریف المیزان و تدبر مسئله‌محور در آیات قرآن کریم، از دل 272 آیه و 73 مضمون برآمده از آنها، مبانی ده­گانه تعامل مردم و حکومت مفهوم‌پردازی شد. این مفاهیم عبارتند از: توحید محوری در تعاملات، ربوبیت در امتداد حاکمیت مطلق خدا و اطاعت از فرامین خدا و ولی خدا، معادمحوری در تعاملات، باور به حضور در محضر الهی، باور به تقدم جامعه بر فرد، تلازم حق و تکلیف، حق­گرایی به جای کثرت­گرایی، حاکمیت عقل بر احساسات، آزادی در محدوده اصول، برادری و اصلاح.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Study of the Essentials of the Relationship between People and Government Based on the Interpretation of al-Mizan

نویسندگان [English]

  • Meisam Latifi 1
  • Hasan Danaee Fard 2
  • Fatemeh Rahmani 3
1 Associate Professor, Faculty of Islamic Studies and Management, Imam Sadegh University, Tehran, Iran.
2 Professor, Faculty of Management and Economics, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran.
3 PhD Student in Public Administration Tarbiat Modarres University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

The evolution of the humanities through the software movement and theorizing has been a necessity in recent years; it requires a reference to the authentic and valuable sources of the Qur'an and hadith, because it is based on the infallible Word. And a few verses from the Holy Quran, the principles and foundations of all the sciences can be deduced from the Quran. The methodological and principled use of the Holy Qur'an for theorizing in the humanities is another important issue that should be given special attention so that the researcher in the dreaded field of interpretation of the Qur'an is not immersed and the Quranic theory actually formulated. (Not that the Qur'anic masking of Western theories). The purpose of this article is to discover the Islamic foundations of people-government interaction, using a qualitative approach, based on a method of research in Sharif al-Mizan's interpretation and problem-based deliberation in the Holy Qur'anic verses, out of 272 verses and 73 themes, ten-fold principles of public interaction and the government was conceptualized.
These concepts, after being endorsed by the experts, are: The central monotheism in interactions, the rhubarb along the absolute sovereignty of God and the obedience to the commandments of God and God, the resurrection of interactions, the belief in the presence of God, the belief in the primacy of society over the individual, the pursuit of right and obligation, the righteousness rather than the plural, Theism, the sovereignty of the senses, the freedom of principle, fraternity and reform.

کلیدواژه‌ها [English]

  • The Holy Quran
  • Islamic Humanities
  • Interdisciplinary Studies
  • Principles of People-Government Interaction
  • Islamic Government Administration

قرآن کریم.

اصلانی، فیروز؛ فتاحی زفرقندی، علی، (1393)، «مشارکتعمومیدرادارهیحکومتاسلامی؛ حقیاتکلیف؟»، فصلنامه دانش حقوق عمومی، سال سوم، شماره 8، صص87-65.

پورعزت، علی اصغر، (1393)، مدیریت ما: مدیریت اسلامی در پرتو نهج­البلاغه امام علی علیه ­السلام، تهران: انتشارات بنیاد نهج­البلاغه.

پورعزت، علی­اصغر، (1390)، مبانی مدیریت دولتی، تهران: نشر سمت.

حقدل، محمدعلی، (1396)، «تحلیل مشارکت اجتماعی از دیدگاه قرآن»، فصلنامه مطالعات فرهنگ و هنر، دوره دوم، شماره سوم، صص31-22.

دانایی‌فرد، حسن، (1395)، نهضت‌های مدیریتی در بخش دولتی، تهران: نشر سمت.

دیاری بیدگلی، محمدتقی؛ خیراندیش، ابوذر، (1397)، «راهبردهای حل بحران­های فرهنگی-اجتماعی جاهلیت از منظر قرآن و حدیث»، دوفصلنامه علمی مطالعات قرآن و حدیث، سال اول، پیاپی23، صص110-79.

شفریتز، جی­ام؛ کریستوفر، پی بریک، (1390)، سیاست­گذاری عمومی در ایالت متحده آمریکا، ترجمه حمیدرضا ملک­محمدی، تهران: انتشارت دانشگاه امام صادق(ع).

طباطبایی، سید محمدحسین، (1374)، المیزانفی تفسیر القرآن، ترجمه سید محمدباقر موسوی همدانی، قم: دفتر انتشارات اسلامی.

عترت­دوست، محمد، (1397)، «تحلیل محتوای کیفی شبکه معنایی قدرت؛ تلاشی برای فهم الگوی قدرت نرم در قرآن کریم»، دو فصلنامه علمی مطالعات قرآن و حدیث، سال اول، پیاپی23، صص110-79.

لطیفی، میثم، (1390)، «روش‌شناسیراهبردهایتدبردرقرآنکریم: استقراییازپژوهش‌هایمیان‌رشته‌ایمدیریتاسلامیدردههاخیر»، مجله اندیشه مدیریت راهبری، سال پنجم، شماره دوم، صص 33-1.

محمدخانی، هادی؛ واعظی، رضا؛ دلشاد تهرانی، مصطفی، (1395)، «الگویمشارکتشهروندیدرمدیریتدولتی مبتنیبرتعالیمنهجالبلاغه»، فصلنامه مدیریت سازمانهای دولتی، سال دوم، شماره 7، صص24-1.

ملکی، یدالله، (1396)، «جایگاهمشارکتسیاسیاجتماعیمردم،ازمنظردینی، باتکیهبرآیاتقرآنونهجالبلاغه»، فصلنامه علمی پژوهشهای اعتقادی و کلامی، سال هفتم، شماره 26، صص118-97.

Dehart, R. & Denhart, J, (2000), The new public service: serving rather than steering”, Public administration review, Vol. 60, pp. 25-33.

Denhardt, J. V. and R. B. Denhardt, (2011),” The New Public Service: Serving, Not Steering, 3rd Edition”, Armonk, NY: M. E. Sharpe.

Denhart, Janet & Robert Denhart, (2015), “the new public service revisited”, Public administration review, pp. 303-345.

King, Cheryl Simrell & Kathryn M. Feltey & Bridget O’Neill Susel, (1998), “The Question of Participation: Toward Authentic Public Participation in Public Administration”, Public Administration Review, Vol. 58, No. 4, pp. 22-45.

Osborne, Stephen, (2006), “the new public governance”, Public management review, Vol 8, pp. 12-36.

Wiesel, Fredrika, & Sven, Modell, (2014),” From New Public Management to New Public Governance? Hybridization and Implications for Public Sector Consumerism”, Financial Accountability & Management, Vol 30, pp. 32-54.